Alles ontgaan – Mijn mening
Een ironisch verhaal over een jonge vrouw die
uit liefde voor haar vriend een surpriseparty voor zijn verjaardag organiseert
maar haar liefde gaandeweg ziet afnemen en omslaan in ergernis.
Alles ontgaan – De feiten
10 pagina’s; zij-vorm; verleden tijd;
vrouwelijke hoofdpersoon van wie de leeftijd niet wordt vermeld (haar vriend
Kyle wordt 35 en zij heeft les bij hem gevolgd); vertelde tijd : niet
expliciet vermeld (enkele weken voor de 35ste verjaardag van Kyle);
locatie : de loft van de hoofdpersoon en de Golden Bowl (zowel het kantoor van
de eigenaar als het restaurant); voornaamste personages : de hoofdpersoon
Sabrina, haar vriend Kyle, de eigenaar van het restaurant Brom Kendall en
bestsellerauteur Toby Clench.
Alles ontgaan – Samenvatting
Het verhaal is verdeeld in zeven tekstblokken die door een witregel van elkaar gescheiden zijn. Lees hier de complete samenvatting van het verhaal Alles ontgaan.
Alles ontgaan – Spanning
Opbouw
Het verhaal is in eerste instantie en
verhaaltechnisch opgebouwd rond een klassiek uiterlijk conflict : het verlangen
van de hoofdpersoon wordt gedwarsboomd door (een) obstakel(s), wat zorgt voor een conflict in de ruime betekenis van het woord. Concreet : Sabrina
wil een surpriseparty organiseren voor haar vriend Kyle, maar ontmoet de
volgende obstakels om dit voor hem verborgen te houden :
1. haar enthousiasme : ‘Haar grootste angst was dat ze het niet stil kon houden, zo
ingenomen was ze met het hele plan.’
2. het gebrek aan privacy door
a. de beslotenheid van de loft :
‘Plotseling besefte ze dat haar
voorbereidselen zouden worden bemoeilijkt door het feit dat de slaapkamermuren
twee meter onder het plafond ophielden.’
b. Sabrina’s en Kyles respectievelijke
beroep en de daaruit voortvloeiende gemeenschappelijke werkplek en voortdurende
aanwezigheid van Kyle :
‘Op dinsdag en donderdag gaf hij
college en hield hij spreekuur, maar de andere dagen werkte hij het liefst
thuis aan de keukentafel’ terwijl Sabrina artikelen schrijft en aan haar roman
werkt aan een bureau in de slaapkamer.
‘Ze vond het fantastisch dat ze
eenzelfde roeping deelden – literatuur, zei hij weleens, was hun religie – die
hun bovendien de kans bood om zoveel samen te zijn. (…) Het leek een ideale
gang van zaken, tot het moment dat zij even privacy nodig had.’
‘Beeldde ze het zich in of was hij deze week echt meer thuis
dan anders ?’
3. de telefoon en het bijbehorende antwoordapparaat :
‘Het antwoordapparaat was een
probleem. Ze wilde allang voicemail op de lijn nemen, maar voorlopig draaide ze
gewoon het volume lager wanneer ze de slaapkamer uit kwam, uit vrees dat Kyle
iets te weten zou komen over zijn verjaardag.’
‘Ze maakte zich ernstig zorgen over
de telefoon en besloot uiteindelijk dat ze beter iets kon zeggen dan het risico
lopen dat Kyle haar telefoon zou opnemen of het antwoordapparaat harder zou
zetten.’
Deze conflictueuze opbouw zorgt voor de nodige
spanning door bij de lezer de story
question op te roepen : zal Sabrina de surpriseparty voor Kyle verborgen
kunnen houden ?
Daarnaast en inhoudelijk belangrijker is het innerlijke conflict dat zich gaandeweg
voor de hoofdpersoon ontwikkelt : naarmate het verhaal vordert vraagt Sabrina
zich steeds dwingender af of Kyle nu werkelijk zo onopmerkzaam is dat alles hem
ontgaat (en hij dus geen groot schrijver is) of dat hij gewoon niet
geïnteresseerd is in haar. Het antwoord op deze vraag vinden we niet alleen in
het slot maar ook in de titel. Zodra Sabrina dit beseft, luidt dit het einde
van haar relatie met Kyle in. (zie ook Motief)
Locaties
Het verhaal speelt op 2 locaties : in de loft
van Kyle en Sabrina en in de Golden Bowl. Het grootste deel van het verhaal
speelt in de beslotenheid van Kyles en Sabrina’s loft. Hoewel Sabrina voor het
verhaalheden de mening was toegedaan dat ‘Muren waren voor mensen die niet echt
verliefd waren’ en dat ‘ze geen behoefte aan privacy hadden’, vormen precies de
beslotenheid van de loft en het gebrek aan privacy voor Sabrina het grootste
probleem om haar daad van verliefdheid (het organiseren van de surpriseparty)
voor Kyle verborgen te houden. Ironisch is dat hoe meer Sabrina behoefte heeft
aan muren en privacy, hoe meer ze zich bewust wordt van Kyles onopmerkzaamheid
en overschilligheid tegenover haar en hoe meer daardoor haar liefde voor Kyle
afneemt. Op die manier bevestigt ze haar eigen denkbeeld : muren zijn inderdaad
voor mensen die niet echt verliefd (meer) zijn.
Let ook op een andere ironische knipoog van de
auteur : Kyles voortdurende tegenwoordigheid irriteert Sabrina op een bepaald
ogenblik dermate dat ze haar vrienden vraagt hoe mensen die in een loft wonen
ooit kunnen vreemdgaan. ‘“Die hebben een kantoor,”’ antwoordt een van hen.
‘Kyles kantoor, daar hadden ze inderdaad voor het eerst seks gehad, herinnerde
ze zich nu.’ En het is net – o ironie – in het kantoor van de Golden Bowl dat
Sabrina met Brom Kendall vreemdgaat. (zie ook Symbolen)
Motief
Zodra Sabrina de surpriseparty voor Kyle
verborgen tracht te houden, valt haar zijn onopmerkzaamheid op, die ze naarmate
het verhaal vordert steeds meer interpreteert als een gebrek aan interesse voor
haar.
· ‘Tot haar grote opluchting leek hij niet te merken dat ze bloosde, (…) Ze voelde zich zo doorzichtig
dat ze zich nauwelijks kon voorstellen dat hij niet merkte dat er iets aan de hand was.’ (p. 236)
· ‘Opnieuw merkte hij haar blos niet op.
(…) Zelfs al had ze hier twee jongleurs en drie olifanten in de kamer gehad,
dan nog zou hem in niets zijn opgevallen
als hij in die stemming was.’ (p 237)
· ‘In de lift vroeg ze zich wat
gemelijk af of het hem ooit interesseerde
waar ze uithing.’ (p. 238)
· ‘Ze was opgelucht dat hij niets
had gemerkt, maar (…) vroeg ze zich af of hij altijd al zo onopmerkzaam was geweest.’ (p. 241)
· ‘Dat zei meer over zijn gebrek
aan nieuwsgierigheid dan over haarzelf. Ze kon zich niet herinneren wanneer
hij voor het laatst naar haar verlangens, dromen en angsten had gevraagd.’ (p.
242)
· ‘Anderzijds vroeg ze zich af waarom
hij er nooit naar had gevraagd. (…) Was hij zo
onopmerkzaam of kon het hem gewoon niet schelen ?’ (p. 243)
Kyles onopmerkzaamheid/desinteresse loopt als
een rode draad door het verhaal (cf. ook de titel) en verleent het verhaal
daardoor de nodige samenhang. Het is dan ook een abstract motief.
Symbolen
De Golden Bowl, ‘het restaurant vernoemd (…)
naar een boek van Henry James’, heeft symbolische waarde. The Golden Bowl is de roman bij uitstek over overspel. Het is dan
ook allerminst toeval dat Sabrina uitgerekend in de Golden Bowl vreemdgaat met
Brom Kendall. Merk ook hier de ironische knipoog van McInerney op : in
tegenstelling tot Maggie Verver, de vrouwelijke hoofdpersoon in James’ roman
die haar kinderlijke naïviteit afwerpt om haar huwelijk te redden, begint de
ietwat naïeve Sabrina (cf. ‘had Sabrina (…) opgemerkt dat ze geen behoefte aan
privacy hadden. Muren waren voor mensen die niet echt verliefd waren.’) net een
overspelige relatie zodra ze haar naïviteit verliest.
Alles ontgaan - Epifanie
De epifanie – het moment van verandering, van
inzicht van de hoofdpersoon – wordt door McInerney droogjes en ironisch
aangegeven in één enkel zinnetje, dat de conclusie vormt van een dialoog tussen
de hoofdpersoon en Toby Clench, bestsellerauteur en de leerling die zijn
meester heeft overtroffen :
‘Ze knikte en boog zich naar Toby.
“Denk je dat een groot schrijver per definitie niet verrast kan worden ? Dat
hij alles doorheeft ?”
“Iemand wie niets ontgaat ?”
“Precies.”
“Probeer je na te gaan of Kyle een
groot schrijver is ?”
“Misschien wel.”
“Ik geloof dat je het antwoord op
die vraag zelf wel weet.”
“Denk je ?” Maar hij had natuurlijk
gelijk.’
Dit inzicht luidt het einde van Sabrina’s
relatie met Kyle in.
Alles ontgaan – Personages van vlees en bloed
Ambivalentie
De hoofdpersoon geeft overduidelijk blijk van
ambiguïteit. Sabrina vindt dat verliefde mensen geen privacy nodig hebben
(‘Toen de makelaar bij hun eerste bezoek aan de loft had gesuggereerd dat de
muren ook tot aan het plafond konden worden opgetrokken, had Sabrina enigszins
zelfvoldaan opgemerkt dat ze geen behoefte aan privacy hadden. Muren waren voor
mensen die niet echt verliefd waren.’) maar precies vanwege haar verliefdheid
heeft Sabrina privacy nodig om de surpriseparty verborgen te houden en ergert
ze zich aan dit gebrek aan privacy (‘Het leek een ideale gang van zaken, tot
het moment dat zij even privacy nodig hadden.’ en ‘Ze besefte dat het
onredelijk was, maar ze werd steeds kregeliger als hij thuis bleef
rondhangen.’).
Een ander voorbeeld van de meerstemmigheid van
de hoofdpersoon : enerzijds doet Sabrina al het mogelijke om de supriseparty
voor Kyle verborgen te houden; anderzijds hoopt ze stiekem dat hij haar
voorbereidingen ontdekt, wat volgens haar niet alleen zou bewijzen dat hij in
haar geïnteresseerd is maar ook dat hij een groot schrijver is, ‘iemand wie
niets ontgaat’. De hele plot is overigens rond deze ambiguïteit van de
hoofdpersoon opgebouwd.
Gekleurde bril
We zien de gebeurtenissen duidelijk door de
ogen van de hoofdpersoon. We komen haar gedachten, haar mening en haar
indrukken te weten :
· ‘(…) had Sabrina enigszins
zelfvoldaan opgemerkt dat ze geen behoefte aan privacy hadden. Muren waren voor
mensen die niet echt verliefd waren.’ (p. 236)
· ‘Beeldde ze het zich in of was hij
deze week echt meer thuis dan anders ? (…) Ze besefte dat het onredelijk was,
maar ze werd steeds kregeliger als hij thuis bleef rondhangen.’ (p. 238)
· Als Sabrina Brom Kendall, de
eigenaar van de Golden Bowl, ontmoet, ‘had ze een vreemd gevoel. Ze had
verwacht dat hij verwaand zou zijn, maar hij leek eerder een tikje verlegen
toen hij haar een hand gaf. (…) Omdat ze niet onvriendelijk of truttig wilde
overkomen, vroeg ze een Ketel One met tonic.’ (p. 239)
Ook de andere personages leren we kennen via
Sabrina. Zo vernemen we uitsluitend door de gekleurde bril van Sabrina wat voor
iemand Kyle is. Enkele voorbeelden :
· ‘Zelfs al had ze hier twee jongleurs
en drie olifanten in de kamer gehad, dan nog zou hem in niets zijn opgevallen
als hij in die stemming was. Zo eenvoudig zat hij in elkaar – best lief,
eigenlijk.’ (p. 237)
· ‘Dat zei meer over zijn gebrek aan
nieuwsgierigheid dan over haarzelf. Ze kon zich niet herinneren wanneer hij
voor het laatst naar haar verlangens, dromen en angsten had gevraagd. Ze had er
niets over gezegd toen ze zijn recentste verhalen had gelezen, maar vrouwelijke
personages waren nu niet direct zijn fort.’ (p. 242)
Daarnaast vernemen we hoe Sabrina’s houding
tegenover Kyle in de loop van het verhaal verandert. Voor meer voorbeelden
hiervan : zie Motief.
Alles ontgaan – Plaats in de bundel
Alles ontgaan is het op een na kortste verhaal en
is daardoor korter dan het gemiddelde verhaal in de bundel. Het bevat
daarentegen wel alle ingrediënten die ook de overige verhalen kenmerken :
thema’s als relaties, trouw en overspel; de lichtvoetige, ironische toon en de
quasi onvermijdelijke maar subtiele epifanie. Geschreven in 2008 behoort het
tot de recentste verhalen in de bundel.
rerit lectus dui bibendum metus. Phasellus quis nulla nec mauris sollicitudin ornare. Vivamus faucibus. Class aptent taciti sociosqu ad litora torquent per conubia nostra, per inceptos hymenaeos. Cras vulputate condimentum ipsum. Duis urna eros, commodo id, sagittis sed, sodales eu, ante. Etiam ante. Cras risus dolor, porta nec, adipiscing eu, scelerisque at, metus. Mauris nunc eros, porttitor nec, tincidunt ut, rutrum eget, massa. In facilisis nisi. Sed non lorem malesuada quam egestas bibendum. Quisque bibendum ullamcorper purus. Integer id diam vel elit adipiscing consectetuer. Phasellus vitae eros. Vivamus laoreet consectetuer tortor. In congue dignissim quam. Suspendisse nec purus vel velit ultricies bibendum.